Water: een thema met verschillende facetten
Het project belicht tien van de belangrijkste thema's:
(1) Te weinig water - waterschaarste - woestijnvorming
In heel wat regio's ontbreekt het aan voldoende water doordat de bevolkingsdruk aan het toenemen is, de woestijn aan het oprukken en/of de regens op zich laten wachten. Uit sommige rivieren wordt zoveel water geput dat ze droog staan nog voor ze de monding bereiken. Gebrek aan politieke interesse, respect en financiële middelen weerhouden mensen van hun basisrecht op water.
(2) Te veel water + ontbossing en erosie = overstromingen
Door te veel uitstoot van broeikasgassen warmt de aarde op waardoor ijskappen en gletsjers smelten en de zeespiegel stijgt. Rivieren worden recht getrokken en grote oppervlakten met beton bedekt, waardoor het regenwater te snel wordt afgevoerd. Overstromingsgebieden zijn verdwenen en huizen lopen onder. Ook de gewijzigde landbouwtechnieken en het verminderde aantal bossen dragen bij tot de wateroverlast.
(3) Integraal waterbeheer
Integraal Waterbeheer wil de concrete toepassing zijn van het begrip duurzame ontwikkeling in relatie tot water. Het water moet zo verdeeld worden dat het tegemoet komt aan de verschillende noden van alle watergebruikers stroomop- en stroomafwaarts en dit met respect voor de natuur, nu en later.
(4) Landbouw en irrigatie + verzilting
Globaal genomen gaat in Derde Wereldlanden 80% van het beschikbare water naar de productie van voedsel. Veelal wordt nog gebruikt gebruik gemaakt van grootschalige irrigatietechnieken waarbij amper 40% van het water tot bij de planten terecht komt. Er is nood aan nieuwe irrigatietechnieken die minder waterverslindend zijn. Overconsumptie van grondwater voor o.a. irrigatie veroorzaakt tevens dalingen van de grondwatertafel. De vrijgekomen reservoirs lopen dan vol met water van de oceaan waardoor het grondwater onbruikbaar wordt voor menselijke consumptie of landbouw.
(5) Gebrek aan kansen
Miljoenen mensen in de wereld moeten onredelijke inspanningen doen om aan water te geraken. Terwijl wij in Europa gemiddeld 0,5% van onze inkomsten uitgeven aan water, kan dat in derdewereldlanden oplopen tot 20%. Vele vrouwen en kinderen verliezen ook dagelijks 3 tot 4 uur met het transporteren van water. Water dichter in de buurt staat voor minder tijdverlies en meer ontwikkelingskansen.
(6) Gezondheid en sanitatie
In bepaalde regio's worden 80 percent van alle ziekenhuisbedden gevuld met mensen die ziek zijn door het drinken van besmet water. Waar hetzelfde water wordt gebruikt door mens en vee, drinkwater en afvalwater niet grondig gescheiden worden of waar beken en grachten verworden tot open riolen, lopen de bewoners een hoger risico om dodelijke ziekten en weinig benijdenswaardige kwalen op te lopen.
(7) Water als potentiële bron van conflicten
Waar watersystemen onder druk komen te staan omwille van snelle bevolkingsgroei, economische ontwikkeling of veranderingen in het leefmilieu, nemen de conflicten tussen de verschillende watergebruikers toe. Dit gebeurt in een context van toenemende concurrentie tussen stad en platteland, tussen centrale besturen en lokale gemeenschappen, tussen arm en rijk. De zwakste groepen in de samenleving betalen vaak als eerste het gelag.
(8) Verstedelijking en "verkrotting"
Hoeveel steden zijn er al niet in de wereld die evenveel inwoners tellen als België? Waar in 1960 slechts 15% van de Afrikaanse bevolking in steden leefde, was dat in 1990 al gestegen tot 30%. Binnen 10 jaar wordt dat bij de 50%. Hoe ga je zo'n concentraties aan mensen met zuiver water bevoorraden en van een minimale sanitatie voorzien?
(9) Dammen
Grote dammen staan hoog op het verlanglijstje van regeringen. Ze leveren water voor irrigatie, wekken energie op en voorzien steden en industrie van water. Aan grote dammen kleven echter ook nadelen, zowel op sociaal als ecologisch vlak. Ze veranderen de natuurlijke loop van rivieren waardoor het ecosysteem ontregeld geraakt. De bouwwoede leidt vaak ook tot gedwongen verhuizingen. Die mensen worden veelal amper vergoed.
(10) Jouw inbreng!
Hoe kunnen we zuiniger met water omgaan? Wat kunnen we doen in het huishouden of in ons bedrijf om watervervuiling te voorkomen? Wat kunnen we als individu of vereniging op lokaal, nationaal en internationaal niveau doen? Het is de hoogste tijd om internationale solidariteit met betrekking tot water in de praktijk te brengen. Dit is de rol van ieder van ons.
|