© image COP15 |
 |
GREEN vzw
Edinburgstraat 26
1050 Brussel
T:
02/893 08 08
F: 02/893 08 01
Bezoekuren:
alle werkdagen van 9u tot 12u30 en 13u30 tot 17u
Bankrek. Nr.
523-0801737-10 |
| Nieuwsbrief n° 5/2009 |
Oktober '09 |
|
Thema Energie en Klimaat : Klimaat van Kyoto tot Kopenhagen
Kyoto-Kopenhagen
Vroeger drukte men de afstand tussen twee steden uit in kilometers, nu in tonnen CO 2. In het Japanse Kyoto hadden in 1997 de laatste Olympische Spelen van het Klimaat plaats. In december 2009 is het de beurt aan het Deense Kopenhagen. Net als bij de echte Olympische Spelen zijn de verwachtingen hooggespannen. Bij de Spelen moeten de tijden scherper, in Kopenhagen moet de uitstoot minder.
Terwijl het (hopelijk) in Kopenhagen tien dagen lang records regent, druppelen er vanuit GREEN élke dag van het jaar projecten, grote en bescheiden acties het land in. Inspanningen om stap voor stap met kinderen, jongeren en volwassenen de toestand van klimaat en milieu te verbeteren. In Sint-Joost-ten-Node, Mechelen of Hemelveerdegem.
Veel leesplezier,
Leen Van Gijsel
Communicatieverantwoordelijke
GREEN vzw |
Jo Van Cauwenberge
Directeur
GREEN vzw |
| en het GREEN-team |
|
|
|
www.greenbelgium.org
info@greenbelgium.org |
|
| Inhoud |
|
| Onze gele gazons, hun mislukte oogst |
^TOP |
|
Als je er de kranten van de laatste jaren op naslaat, merk je dat energie een hot item is. Om maar een paar hete hangijzers te noemen:
- de klimaatverandering: komen er serieuze maatregelen of blijven we aanmodderen?
- onze energiebevoorrading: blijven we geld uitgeven aan verouderde kerncentrales of kiezen we voor een duurzame investering in groene energie?
- de enorme natuurschade door lekkende olietankers met een massa fotogenieke besmeurde meeuwen;
- de energiehonger en vervuilende productiemethodes van zich ontwikkelende landen als India en China (zie foto hieronder).
Voor GREEN is energie al lang een bekommernis. Met onze baseline, ‘Leren duurzaam leven’, hoeft dat niet te verbazen. Elke pijler van duurzame ontwikkeling komt immers aan bod. De toegang tot energie heeft een grote sociale impact. Het gebruik van energie vormt de motor én de begrenzing van onze economische systemen. En tenslotte heeft ons energiegebruik, en vooral het gebruik van niet-hernieuwbare en vervuilende energiebronnen, een belangrijke ecologische impact. Bovendien zijn energiebronnen een gemeenschappelijk goed. Ze moeten aan allen ten goede komen en duurzaam en rechtvaardig worden beheerd: het politieke aspect van ons energiegebruik.
 Energie is een mondiaal probleem. Dat komt nog het best tot uiting in de klimaatverandering die voor een groot stuk het gevolg is van het energiegebruik in de ‘ontwikkelde wereld’. Want hoewel mensen in ontwikkelingslanden veel minder toegang hebben tot energie en dus veel minder aan de klimaatverandering hebben bijgedragen, ondervinden zij er de eerste en zwaarste gevolgen van: de zwaarste stormen, overstromingen, droogte … Overstromingen die door de klimaatverandering alleen maar heviger werden hebben desastreuze gevolgen voor een sloppenwijk in India. Onze gele, verdroogde gazons betekenen in Afrika een mislukte oogst, een dode veestapel en meer ondervoede kinderen.
In die zin is het energievraagstuk een rechtvaardigheidsprobleem. Wij, mensen in de ontwikkelde landen, dragen hiervoor een verpletterende verantwoordelijkheid.
Wat doen we eraan? In de eerste plaats wil GREEN mensen bewust maken van de situatie zoals ze is. Maar dat is niet genoeg. Sensibilisatie zonder perspectief leidt alleen maar tot meer ontmoediging en defaitisme. Daarom willen we jongeren manieren tonen om hun drang om dingen te veranderen in daden om te zetten. Via concrete energiebesparende maatregelen, maar ook door hen samen te brengen.
Gedragsverandering en kleine ingrepen maken wel degelijk een groot verschil. De scholengroep van de Westhoek die aan Green Energy deelnam - een van de vroegere GREEN-projecten – bespaarde met een combinatie van acties en maatregelen in één schooljaar zomaar eventjes 139.000 euro: sensibilisatie van de schoolgemeenschap, deurhangers ‘licht uit’, opmeten en vermijden van sluipverbruik, computers afzetten, ‘relighting’ via de vervanging van oude neonarmaturen, het plaatsen van spaarlampen, klassen die naar de zuidkant van het gebouw verhuizen … Verder in deze nieuwsbrief vind je enkele GREEN-projecten waarmee we dit schooljaar aan de slag gaan.
Tegelijkertijd is het belangrijk om jongeren samen te brengen en de krachten te bundelen om op het beleid te wegen. Participatie van jongeren mag geen dode letter blijven. De klimaattop in december is een kans die we niet mogen laten liggen. Ook daarover hieronder meer. |
|
| Wat doet GREEN? |
^TOP |
|
Vlaamse technische en beroepsscholen besparen energieDrie educatieve trajecten zetten jongeren uit TSO en BSO op het spoor van duurzaam bouwen en energiebesparing. In elk van die projecten hebben we aandacht voor de drie dimensies van duurzame ontwikkeling.
Met de tweede editie van IsoLeren maken de GREEN-isolatiespecialisten een 300-tal jongeren uit de richtingen bouw en hout vertrouwd met de kneepjes van het isoleervak. Tijdens het praktijkgedeelte isoleren de leerlingen een dak of zoldervloer via nieuwe en duurzame technieken. Een win-win-situatie: leerkansen voor de jongeren in de derde graad technisch, buitengewoon, deeltijds en beroepsonderwijs, energiebesparingen voor alle betrokken instellingen of particulieren en een milieuwinst via de beperking van de CO2-uitstoot. Meer »
Drie scholen gaan aan de slag in Jongeren Bouwen Duurzaam. Via een aantal infosessies leren ze wat hun vakgebied voor duurzaam bouwen te bieden heeft. Na een praktijkervaring steken ze met hun expertise de grens over. Met collega-leerlingen in Roemenië gaan ze ook daar aan de slag. Meer »
Nog dit schooljaar nemen 10 klassen uit het beroeps- of technisch secundair onderwijs deel aan Schools for Intelligent Energy Use. Deelname aan dit innoverend Europees project betekent dat elke klas een eigen ‘Energieagentschap’ opricht om te werken aan de real-life opdracht van hun klant: een bedrijf, de overheid, een vzw enz. Het project betekent een boeiende zoektocht naar een passend antwoord op de vraag van de klant. Tijdens het proces gebruiken de leerlingen allerlei informatiebronnen en gaan ze te rade bij experts in het thema. Op het einde van hun zoektocht overhandigen ze hun aanbevelingen aan de klant. Het project wordt afgesloten met een feestelijk evenement. Daarop stellen de leerlingen met een professionele presentatie hun aanbevelingen aan de klant voor. Meer »
Met dank aan onze partners
|
|
^TOP |
|
Meer dan 65.000 jongeren beten in een lokale appel De campagne Jongeren keren het klimaat draait op volle toeren. De derde editie van deze GREEN-campagne startte met de actie Eet lokaal, denk globaal. Op vrijdag 16 oktober aten de leerlingen van 240 scholen als tien- of vieruurtje een lokale en duurzaam geteelde appel om op die manier hun impact op de uitstoot van CO2 te beperken. Met deze symbolische actie wilden de jongeren bewijzen dat iedereen dagelijks aan een beter klimaat kan bijdragen. Dat kan door plaatselijk geteeld en seizoensgebonden fruit te eten. Deze eerste actie was meteen de kans om ook stil te staan bij het vervoerstraject dat onze voeding aflegt, de productiewijze van onze voedingsmiddelen en de verpakking.
De volgende actiedatum is 27 november. Dan organiseren de scholen hun Kringloopactie. Meer dan 270 scholen schreven zich hier al voor in. Elke dag komen er nieuwe bij. Aarzel niet om ook jouw school in te schrijven!
Info en inschrijvingen: www.jongerenkerenklimaat.be |
|
| Kopenhagen verder dan Kyoto? |
^TOP |
|
Van 7 tot en met 18 december 2009 heeft in Kopenhagen de 15de klimaattop van de Verenigde Naties plaats. Deze top moet in een nieuw klimaatakkoord uitmonden. COP15 is de opvolger van het Kyoto1-protocol dat in 2012 afloopt.
1(klaar voor bekrachtiging in 1998, slechts in 2005 in voege, loopt ten einde in 2012)
De top van Kopenhagen moet ambitieuzere maatregelen nemen. Hij zal tot lange onderhandelingen leiden en belooft een historisch moment te worden.
Inzet
De bewustwording van de gevaren van de klimatologische veranderingen namen de laatste jaren aanzienlijk toe, zowel bij de burger als bij de politieke en economische verantwoordelijken. Nochtans komt geen enkel officieel voorstel dat in Kopenhagen moet worden besproken tegemoet aan de besluiten van het vierde verslag van de Intergouvernementele Groep van Experten over de Evolutie van het Klimaat (IPCC).
Sociaal, rechtvaardig en efficiënt
Volgens het 4de IPCC-rapport betekent ecologische efficiëntie dat alles in het werk wordt gesteld opdat de temperatuur op aarde niet meer dan 2°C stijgt in vergelijking met het pre-industriële tijdperk van rond 1850. Om die doelstelling te bereiken is een gemeenschappelijke verantwoordelijkheid van alle landen vereist maar moet ook rechtvaardigheid een vooraanstaande rol spelen: aandacht voor de verschillen tussen de ontwikkelde landen en de ontwikkelingslanden en de verschillen in de landen zelf. Het Noorden draagt een ecologische en klimatologische schuld tegenover het Zuiden. Het Noorden moet hier haar schuld aflossen volgens het principe van ‘de vervuiler betaalt’.
Volgens de IPCC dienen de volgende doelstellingen te worden goedgekeurd:
- de ontwikkelde landen verminderen ten laatste in 2020 hun uitstoot van broeikasgassen met 25 tot 40%, in vergelijking met de uitstoot in 1990. In 2050 met 80 à 95%;
- de uitstootcurve moet in alle ontwikkelingslanden volgens een nog af te spreken scenario aanzienlijk worden omgebogen. Voor sommige landen in de streefdatum 2020, voor andere 2050;
- de mondiale uitstootpieken moeten, vergeleken met die van 2000, vanaf 2015 definitief dalen. In 2050 moeten ze met 50 tot 85% verminderen.
Als geïnformeerde en solidaire burgers moeten we aan de bescherming van ons milieu bijdragen om de ambitieuze doelstellingen te kunnen halen. Hieronder enkele manieren om die doelstelling te bereiken.
Kruip in je tekstverwerker.. Tijdens de klimaattop bespreken de wereldleiders de maatregelen die de opwarming van de aarde moeten tegengaan. Ook België is op die top vertegenwoordigd. Het is belangrijk dat vooral de toekomstige generaties hun stem laten horen. Dat zijn de kinderen en jongeren die nu op de schoolbanken zitten.
Waarom tegen eind november geen brief naar enkele van onze ministers schrijven: onze Eerste minister, minister van Buitenlandse Zaken, minister van Leefmilieu...
Wat kan of moet er in zo’n brief?
- Kan: een compliment, een brief wordt tot het einde gelezen als je begint met een ‘pluim’.
- Moet: een of enkele belangrijke persoonlijke eisen waarvan jij of jouw klas vinden dat die in Kopenhagen aan bod moeten komen.
MOS–Brussel en GREEN engageren zich ertoe om deze brieven (hopelijk heel veel) met een afvaardiging van leerlingen af te geven aan de ministers en parlementsleden voor hun vertrek naar Kopenhagen. Een jury plaatst de opvallendste brieven op het net.
Wie doet mee?
Alle leerlingen van het basis-, secundair of hoger onderwijs.
Een opdracht geknipt voor de les Nederlands:
- het is een creatieve schrijfopdracht;
- leerlingen en leerkrachten verwerken heel wat actuele informatie;
- elke leerling doet zijn of haar inbreng en schrijft op haar of zijn niveau;
- het is een actie die niet veel tijd vergt maar een grote impact kan hebben (cfr. briefschrijfacties Amnesty International);
- deze actie geeft voedsel om de milieuprojecten op school nieuw leven in te blazen of met een milieuproject te beginnen.
Afspraak
Stuur je brief (op papier, niet per mail) voor 1 december 2009 op naar :
MOS-Brussel / GREEN
Edinburgstraat 26, B-1050 Brussel
Andere Acties
Verschillende organisaties hebben internetpetities lopen. Ga naar een van de onderstaande links.
|
|
| Vormingsaanbod ‘energie’ voor scholen |
^TOP |
|
GREEN vzw deed doorheen de jaren heel wat expertise op over energie en klimaat. Samen met onder andere Leefmilieu Brussel, Leaseplan, Umicore, Sharp, CO2-logic … werken onze medewerkers trajecten op maat uit waarbij leerlingen onder begeleiding van een educatief medewerker aan de verbeterde impact van de school op het klimaat werken.
Watt is energie!?
Met deze workshop maken leerlingen vanaf het vierde leerjaar lager onderwijs kennis met het abstracte thema energie. We bespreken de verschillende energiebronnen en bekijken hun impact op leefmilieu en klimaat. Vanuit de vaststelling dat onbezonnen gebruik van energiebronnen weinig duurzaam is, zoeken we uit welke oplossingen de ‘trias energetica’ ons aanreikt. Met de energiemeter in de hand gaan we op zoek naar groot- en sluimerverbruikers. Aan de hand van haalbare tips engageren leerlingen en leerkrachten zich om energie zo rationeel mogelijk te gebruiken.
Lichtje uit
Een programma voor kleuters vanaf het tweede jaar en de leerlingen van de eerste graad lager onderwijs. Speels ontdekken de kinderen het bestaan van energie in diverse vormen. Bij de oudere kinderen linken we diverse consumptiegoederen uit hun leefwereld aan de energiebron die ze nodig hebben. Meer info »
Daarnaast maakte GREEN in opdracht van het Vlaams Energieagentschap een aantal leermiddelen over energie. Er zijn Lesbrieven met bijhorende werkblaadjes voor het lager en het secundair onderwijs. Voor het TSO-BSO begeleidt het Praktijkpakket Energie je bij de organisatie van een energieproject. Meer info »
Klas Zero Emissie
 De leerlingen kruipen in de huid van een poolonderzoeker. Op die manier leren ze de problematiek van de klimaatverandering beter begrijpen en een duurzame levensstijl aan te nemen.
Doelpubliek van Klas Zero Emissie zijn leerlingen van de derde graad basisonderwijs en alle graden van het secundair onderwijs. GREEN vzw of Kreativa asbl begeleiden de ateliers.
Met de leerlingen bezoeken we vier themaruimten:
- klimaatverandering
- de poolstreken
- wetenschappen en poolexpedities
- duurzame ontwikkeling
We gebruiken hiervoor diverse pedagogische materialen: 3D-puzzels van de Noord- en Zuidpool, digitale animaties, foto's en filmbeelden van poolgebieden en wetenschappelijke expedities, experimenten, spelletjes, zoekactiviteiten enz.
Je kan je hiervoor inschrijven via de website www.educapoles.org
Klas Zero Emissie (CZE) is een interactief atelier van de International Polar Foundation, GREEN vzw en Kreativa vzw met steun van de Vlaamse en Franse Gemeenschap. |
|
| Te doen |
^TOP |
|
Donderdag 3 december officiële opening Mundo-BibJe bespaart veel energie en stoot minder CO2 uit als je boeken ontleent in plaats van ze te kopen. Ook je portemonnee vaart er wel bij.
De Mundo-Bib is de bibliotheek over duurzame ontwikkeling. Hiervoor werken de verschillende organisaties van Mundo-B samen.
In de Mundo-Bib vind je per thema een ruim aanbod van boeken en leermiddelen over water, natuur, afval, milieu, klimaat, energie enz. In een leeshoek kan je tijdschriften inkijken.
Verschillende organisaties brachten er hun boeken onder. Naast GREEN zijn er boeken van Inter-Environnement Bruxelles (IEB), FERN (een internationale organisatie voor bossen buiten Europa), Can (klimaat) … De bibliotheken van de andere organisaties gehuisvest in Mundo-B sluiten er zich later bij aan.
De GREEN-bib, als onderdeel van de Mundo-bib, bevat een massa informatie voor leerkrachten, leerlingen en iedereen die in duurzaamheidsthema’s is geïnteresseerd. Je vind er ook leermiddelen, lespakketten en educatief materiaal. Raadpleeg de catalogus van de GREEN-bib op onze website.
Op donderdag 3 december opent de Mundo-Bib officieel met een special mystery guest. Een uitnodiging hiervoor volgt.
Openingsuren van de Mundo-Bib:
alle werkdagen van 9u tot 12u30 en 13u30 tot 17u
Op maandag, dinsdag en woensdag kan je wat meer gespecialiseerde begeleiding krijgen. |
|
